Ibrahim ef. Maglajlić

Prvi predsjednik Jugoslovenske muslimanske organizacije

Hadži hafiz Ibrahim ef. Maglajlić rođen je u Banja Luci 25. aprila 1861. godine, sin je hadži Smaila, a potiče iz vrlo ugledne i bogate banjalučke porodice Maglajlića. Osnovno školovanje završio je u rodnom gradu, a srednje u banjalučkoj medresi pred uglednim muderisom Smail ef. Skopljakom. Prilikom okupacije Bosne od Austro-Ugarske monarhije 1878. godine priključio se sna­gama otpora zbog čega je bio okarakterisan nepodobnim od strane Monarhije i prebačen je u tadašnju Čehoslovačku u mjesto Olomouc (Češka). Po povratku iz zatočeništva godine 1878. odlazi u Carigrad na dalje školovanje, gdje se upisuje na islamsko teološke i šerijatsko-pravne studije.

Tu uči pred poznatim muderisima: hafiz Emin ef. Magnisalijom, hafiz Ibrahim ef. Prištincem i hafiz Ibrahim ef. Učmihrablijom. Bio je dobar hafiz i odličan kadija. Nakon okončanja studija u Carigradu vraća se u domovinu 1887. godine, gdje biva postavljen za upravitelja Fejzije medrese u Banja Luci, a godine 1898. i za upravitelja ruždije u istom mjestu. Uspješno je vodio upravu ova obadva vjersko-prosvjetna zavoda sve do 1914. godine, kada je u aprilu mjesecu postavljen za okružnog muftiju u Tuzli. Na položaju okružnog muftije dočekao je kraj rata. Sa svojim prijateljima iz Narodnog vijeća i ostalim viđenijim Bošnjacima pokrenuo je akciju oko organizovanja bosansko-hercegovačkih muslimana u političku stranku.

Ta stranka je formirana 1919. godine kao Jugoslovenska muslimanska organizacija (JMO), a hafiz Ibrahim ef. Maglajlić je bio izabran za njenog prvog predsjednika. Na izborima za Ustavotvornu skupštinu godine 1920. izabran je za narodnog poslanika. Kada je u martu 1922. godine nastao rascjep u klubu poslanika Jugoslovenske musli­manske organizacije {JMO) istupio je iz te stranke i sa svojim političkim istomišljenicima osnovao novu političku organizaciju, koja nije uspjela na prvim narednim izborima osvojiti nijedan poslanički mandat. Godine 1925. premješten je u svojstvu muftije u Banja Luku, a godine 1929. je i penzionisan.

Kurija sastavljena od osam članova Ulema medžlisa, devet muftija, šest vrhovnih šerijatskih sudija, tri direktora islamskih srednjih škola i dva predstavnika Ministarstva vojske i mornarice, izabrala ga je 11. juna 1930. godine a 12. juna postavljen je za reisu-l-ulemu Islamske zajednice Kraljevine Jugoslavije. Kako više nije postojao Hilafet ni Mešihat, menšuru reisu-l-ulemi dodijelilo je posebno tijelo (Savjet za menšuru) sastavljeno od članova obadva Ulema medžlisa (skopski i sarajevski), delegata Vakufsko-mearifskih vijeća i članova Vrhovnih šerijatskih sudova.


Hafiz Ibrahim ef. Maglajlić je položio zakletvu i primio menšuru 19. juna 1930. godine. Svečano ustoličenje obavljeno je u Bajrakli džamiji u Beogradu 31. oktobra 1930. godine uz prisustvo kralja, članova vlade, diplomatskog kora i mnogobrojnih delegacija iz zemlje. Od uglednih stranaca svečanosti je prisustvovao i poljski muftija dr Jakub Sienkijević.
Usvajanjem novog ustava i izborom za reisu-l-ulemu hadži hafiz Ibrahim ef. Maglajlića, Vrhovno islamsko starješinstvo i sjedište reisu-l-uleme preneseno iz Sarajeva u Beograd.

Reisu-l-ulema Maglajlić zadržao se na položaju do promjene režima u kome je sudjelovao Maglajlićev stranački protivnik dr. Mehmed Spaho. Reisu-l-ulema Maglajlić je penzionisan 14. marta 1936. godine. Po penzionisanju, reisu-l-ulema Maglajlić, se povukao u rodno mjesto Banja Luku gdje ga je i smrt zatekla. Umro je u srijedu 16. septembra 1936. godine, i pokopan je kod Kazanferije džamije.


Izvor: Akos.ba

Priredio: Admir Lisica

Prikaži više

Slični članci

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Close

AdBlocker detektovan.

Podržite nas tako što ćete ugasiti AdBlocker. Na portalu se nalaze samo reklame Google Adsense-a i reklame koje sami kreiramo. Ne brinite za sigurnost vašeg računara. Hvala.