U odbrani Beograda u Prvom svjetskom ratu učestvovalo oko šest hiljada Bošnjaka iz Sandžaka

Ka­da je ma­jor Dra­gu­tin Ga­vri­lo­vić pred bit­ku za Be­o­grad 1915. go­di­ne re­kao voj­ni­ci­ma da su im ime­na iz­bri­sa­na iz broj­nog sta­nja, nje­go­ve rije­či od­no­si­le su se i na 4. ba­ta­ljon 10. pu­ka srp­ske voj­ske. Nje­ga su či­ni­li re­gru­ti mu­sli­man­ske vje­ro­i­spo­vije­sti iz Ra­ške obla­sti ( Bošnjaci iz Sandžaka, op.pr.), ko­ji su ta­ko­đe, po za­po­vje­sti ma­jo­ra, kre­nu­li „na­pred u sla­vu” i po­lo­ži­li ži­vo­te za „obraz Be­o­gra­da, na­še prije­sto­ni­ce”, piše beogradska “Politika”.

S na­mje­rom da nji­ho­va po­gi­bi­ja ne bu­de za­bo­ra­vlje­na, na­rod­ni po­sla­nik Me­ho Ome­ro­vić je ne­dav­no pre­dao Skup­šti­ni gra­da Be­o­gra­da ini­ci­ja­ti­vu da se po­sta­vi spo­men-plo­ča „mu­ha­me­dan­skom ba­ta­ljo­nu” ko­ji je, do­da­je, či­nio 15 posto pri­pad­ni­ka srp­ske voj­ske u od­bra­ni Be­o­gra­da prije 103 godi­ne.

Dok se če­ka od­go­vor be­o­grad­skog par­la­men­ta, histo­ri­ča­ri is­ti­ču da ovu ini­ci­ja­ti­vu tre­ba po­zdra­vi­ti, ali i da je ni­ka­ko ne bi tre­ba­lo is­po­li­ti­zo­va­ti upo­tre­bom ter­mi­na Bo­šnja­ci za pripad­ni­ke „mu­ha­me­dan­skog ba­ta­ljo­na” jer je, ka­ko ka­žu, riječ o srp­skim dr­ža­vlja­ni­ma mu­sli­man­ske vje­ro­i­spo­vije­sti.

Ome­ro­vić je za “Politiku” istakao da “svi do­bro zna­mo o epo­pe­ji srp­ske voj­ske u Pr­vom svjetskom ra­tu – o Ce­ru, Ko­lu­ba­ri, ma­jo­ru Ga­vri­lo­vi­ću, po­vla­če­nju pre­ko Al­ba­ni­je, so­lun­skom pro­bo­ju – ali da ovu epi­zo­du mo­ra­mo da osvije­tli­mo zbog isti­ne”.

„Sto go­di­na su mu­sli­ma­ni u San­dža­ku kri­li da su bra­ni­li Be­o­grad, a isto to­li­ko je srp­ska histo­ri­o­gra­fi­ja pre­ćut­ki­va­la da je još ne­ko osim Sr­ba uče­stvo­vao u he­roj­skoj od­bra­ni gra­da. Obo­stra­no pre­ćut­ki­va­nje mo­ra­mo da pre­ki­ne­mo, jer ti lju­di su da­li svoj ži­vot”, obra­zla­že Omero­vić.

Ini­ci­ja­ti­vu je, do­da­je, sa­či­nio u sa­rad­nji s histo­ri­ča­ri­ma iz Cen­tra za isto­rij­ske stu­di­je i di­ja­log, ko­ji su do­šli do zva­nič­nih po­da­ta­ka o mu­slimanskim bor­ci­ma u srp­skoj voj­sci.

„Pre­ma po­da­ci­ma iz Ar­hi­va Voj­ske Sr­bi­je, Ra­do­mir Put­nik je iz­nio pred mi­ni­star­ski sa­vjet Kralje­vi­ne Sr­bi­je pre­po­ru­ku Vr­hov­ne ko­man­de od 25. de­cem­bra 1914. da se u voj­sku po­zo­vu tri go­di­šta mu­sli­ma­na sa te­ri­to­ri­ja pri­po­je­nih Sr­bi­ji po­slije Bal­kan­skih ra­to­va. Riječ je o 5.956 mla­di­ća iz Ra­ške, od­no­sno San­dža­ka, ko­ji su re­gru­to­va­ni i oku­plje­ni u dva mu­sli­man­ska ba­ta­ljona. Je­dan od njih bio je 4. ba­ta­ljon či­ji je 10. ka­drov­ski puk za­jed­no sa 7. pu­kom bio kičma odbra­ne Be­o­gra­da”, na­vo­di Ome­ro­vić.

U ini­ci­ja­ti­vi ko­ju je pod­nio u svoj­stvu pred­sjed­ni­ka Od­bo­ra Skup­šti­ne Sr­bi­je za ljud­ska i ma­njin­ska pra­va i rav­no­prav­nost po­lo­va, pred­la­že se da obeiljež­je bu­de po­sta­vlje­no kod Na­rod­nog po­zo­ri­šta ili Na­rod­nog mu­ze­ja. Na tom mje­stu je, ka­že, bi­la jed­na od po­sljed­njih ba­ri­ka­da odbra­ne Be­o­gra­da od austro­u­gar­skih i ne­mač­kih sna­ga, ko­ju je dr­ža­la je­di­ni­ca od dva­de­se­tak pri­pad­ni­ka 4. ba­ta­ljo­na. Ta je­di­ni­ca, ko­ju je pred­vo­dio ka­plar Šem­so Mi­do­vić iz Sje­ni­ce, iz­gi­nu­la je baš kao i dru­gi pri­pad­ni­ci 4. ba­ta­ljo­na, is­ti­če on.

Nje­go­va ini­ci­ja­ti­va, pre­ma mi­šlje­nju histo­ri­ča­ra De­ja­na Ri­sti­ća, isto­rij­ski je ute­me­lje­na, ljud­ski oprav­da­na i za­slu­žu­je po­dr­šku jav­no­sti.

Iako tvrde da je istina da su muslimani iz Sandžaka hrabro branili Beograd, srpski historičari i političari se protive da se na spomen ploči navede nacionalna odrednica Bošnjaci.

(saff.ba)

Prikaži više

Slični članci

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Close

AdBlocker detektovan.

Podržite nas tako što ćete ugasiti AdBlocker. Na portalu se nalaze samo reklame Google Adsense-a i reklame koje sami kreiramo. Ne brinite za sigurnost vašeg računara. Hvala.